Beuningen

Historie Café op de Tolbult

                                                              Café op de Tolbult

Het café dat staat aan de weg van Oldenzaal naar Denekamp, bij velen bekend als 'De Ess' of Ess'n An, werd de laatste jaren beheerd door Gerard Looman en zijn zus An. Zij namen het café over van hun ouders Geertruida Schreur en Hendrikus Looman. Hendrikus Looman trouwde op 30 april 1909 in bij de familie Schreur. Hendrikus was afkomstig uit Beuningen. Uit het huwelijk werden drie kinderen geboren: An 1912, Susan 1917 en Gerard 1919.

Het huidige gebouw met café (zie foto uit 1984), zoals het bij velen nog bekend is, werd verbouwd in 1927. In diezelfde tijd overleed Geertruida Looman-Schreur. Door haar man Hendrikus en zijn kinderen en met hulp van vele anderen, werd het bedrijf voortgezet. In het gebouw was naast het café een veestalling ondergebracht. Hendrikus Looman is in 1947 overleden.

Aanvankelijk was het een 'tol'café. Het gebouw stond immers op de 'tolbult'. Wie vroeger naar het werk fietste in Oldenzaal, Enschede of Hengelo, passeerde het markante gebouw en menigeen kon het niet laten even naar binnen te wippen. Men kon er vrijwel de gehele dag terecht, want vaste openingstijden kende men niet. Er was nooit gedonder of ruzie. An was duidelijk de baas. (zie foto van een trotse An achter haar schap)Als het te koud was in de herberg pakte An een dun latje, stak deze in een fles spiritus om daarmee de gaskachel aan te steken. Dikwijls schoven bekende stamgasten aan bij An en Gerard in de huiskamer. Het gezellige cafégebeuren speelde zich meestal af in de avonduren en op zondag. Op zondagmorgen stond An achter het schap. De radio stond aan en was afgestemd op de kerkradio; zo konden zij en de gasten de mis volgen.

De cliëntele bestond voornamelijk uit Beuningers. De vaste gasten kwamen er om een kaartje te leggen, te biljarten en een glaasje!! te drinken. Het biljart was de grote trots van An. Menig Beuninger heeft hier de eerste beginselen van het biljartspel geleerd. An was 'onmeunig zuunig' op haar biljart. Vooral de 'jongs oet Beuning'n' hield ze extra in de gaten. Een vriendengroep van de Nijenhaer, vaste klant bij An en Gerard, hebben zich de naam 'Tolkels' aangemeten. Behalve bier, een borrel en droge worst, was er een door An zelfgebrouwen Berenburger. Stamgasten die verkouden waren, kregen van haar een glaasje Berenburger. "Dat helpt oe better as'n drankje van de dokter", werd door An beweerd. In 1983 is An Looman overleden. Het café werd nog tot 1989 voortgezet. Gerard, die zeer betrokken was bij het gebeuren in het café, hield zich meer op de achtergrond. Hij hield zich vooral bezig met de boerderij. Het kaarten en de de dorpspraat ging hem echter niet mis. Gerard is overleden in 1993 en met hem verdween de naam Looman van de 'tolbult'.